Pierwsze zbiory w regionie – gdzie szukać?
Z najnowszych doniesień wynika, że borowiki ceglastopore pojawiły się już m.in. w lasach starachowickich, gdzie na początku czerwca można było znaleźć niemal pełne kosze tych okazów. To jednak nie jedyne miejsce – tradycyjnie obfite w grzyby są również Lasy Cisowsko-Orłowińskie (okolice Cisowa i Daleszyc), rejony Suchedniowa i Bliżyna oraz otulina Świętokrzyskiego Parku Narodowego w okolicach Bodzentyna. Co ciekawe, obok „ceglaków” zaczynają pojawiać się już pierwsze kurki, koźlarze oraz borowiki usiatkowane.
Zbiory Doroty i Darka z długiego weekendu czerwcowego 2026 [GALERIA]
11
Borowik ceglastopory. Jak go rozpoznać?
Ten grzyb, lokalnie nazywany często „ceglakiem”, „czerwononóżką” lub „grzybem wilczym”, potrafi osiągać imponujące rozmiary – jego kapelusz może mieć nawet 20 cm średnicy.
- Kapelusz. Ma barwę od ciemnobrązowej do oliwkowej, jest matowy i zamszowy w dotyku.
- Spód kapelusza (pory) U młodych okazów żółtawe, u starszych stają się intensywnie ceglastoczerwone lub krwiste.
- Trzon. Nie posiada siateczki (co jest kluczowe!), lecz pokryty jest gęstymi, czerwonymi kosmkami lub ziarenkami na żółtym tle.
- Magiczna reakcja. Po nacięciu lub uciśnięciu, intensywnie żółty miąższ błyskawicznie zmienia barwę na ciemnoniebieską lub atramentową.
Zalety „ceglaka” – dlaczego warto go zbierać?
- Wyjątkowy smak i struktura. Wielu grzybiarzy uważa go za smaczniejszego od borowika szlachetnego. Ceni się go za twardą, „chrupiącą” strukturę, która świetnie zachowuje się po obróbce.
- Rzadko robaczywy. W przeciwieństwie do innych borowików, ten gatunek jest znacznie rzadziej atakowany przez larwy muchówek, co pozwala cieszyć się zdrowymi okazami nawet przy dużych rozmiarach.
- Uniwersalność. Doskonale nadaje się do suszenia, marynowania, duszenia i smażenia
Wady i zagrożenia – na co uważać?
Mimo swoich zalet, borowik ceglastopory wymaga od grzybiarza wiedzy i ostrożności:
- Trujący na surowo. To najważniejsza wada. Grzyb ten zawiera substancje drażniące przewód pokarmowy, które znikają dopiero po solidnej obróbce termicznej (gotowanie, smażenie lub duszenie przez min. 20–30 minut). Wodę z gotowania należy bezwzględnie odlać.
- Ryzyko pomyłki. Przez swoje czerwone zabarwienie bywa mylony z bardzo rzadkim i chronionym borowikiem szatańskim (który ma jednak jasny, niemal biały kapelusz) lub gorzkim borowikiem żółtoporym (posiadającym siateczkę na trzonie).
- Odpychający wygląd dla nowicjuszy. Gwałtowne sinienie i jaskrawe barwy sprawiają, że niedoświadczeni grzybiarze często go niszczą, błędnie biorąc za okaz trujący.
Zanim wyruszysz do lasu
Pamiętaj, że w Świętokrzyskim Parku Narodowym obowiązuje całkowity zakaz zbierania grzybów – za jego złamanie grożą wysokie mandaty. Jeśli jednak wybierzesz się do lasów gospodarczych otaczających park i masz wątpliwości co do swoich zbiorów, możesz skorzystać z bezpłatnej porady grzyboznawcy w Sanepidzie w Kielcach przy ul. Jagiellońskiej.
Wyruszając na pierwsze czerwcowe grzybobranie, warto dać szansę borowikowi ceglastoporemu. To grzyb dla świadomych pasjonatów, który po odpowiednim przygotowaniu odwdzięczy się królewskim smakiem na talerzu.
