Pamiętają epokę kambru. Mają pół miliarda lat!
Choć najwyższy punkt wzgórz wznosi się na niespełna 200 metrów n.p.m., pod względem geologicznym to prawdziwy unikat. Tutejsze skały powstały około 500 milionów lat temu w erze kambryjskiej. Gdy formowały się Karpaty czy Tatry, Góry Pieprzowe miały już za sobą setki milionów lat historii.
Strome zbocza opadające prosto do doliny Wisły tworzą ciemnoszare łupki ilaste oraz mułowce. Pod wpływem słońca i zmiennych warunków atmosferycznych skały kruszą się w bardzo specyficzny sposób. Powstający piarg oraz drobne kamyczki swoją barwą i kształtem przypominają ziarna czarnego pieprzu – stąd właśnie wzięła się nazwa tego pasma. Miejscowa legenda głosi z kolei, że nazwa pochodzi od mnichów, którzy na nasłonecznionych stokach mieli dawniej uprawiać ostre rośliny.
Największe naturalne rosarium w Europie
Góry Pieprzowe mają też drugie, wyjątkowo romantyczne oblicze – bywają nazywane Górami Różanymi. Utworzony na tym terenie rezerwat przyrody uznawany jest za największe skupisko gatunków dzikiej róży w Polsce i Europie.
W naszym kraju rośnie 25 gatunków dzikiej róży, z czego aż 12 różnorodnych odmian ma swoje naturalne siedlisko właśnie na tutejszych zboczach. Miejsce to wygląda najbardziej widowiskowo na przełomie maja i czerwca, kiedy wzgórza pokrywają się jasnoróżowymi kwiatami, oraz jesienią, gdy krzewy obsypują się czerwonymi owocami.
Krótki spacer z Sandomierza i piękna panorama
Dojście w Góry Pieprzowe z sandomierskiej starówki to pomysł na wycieczkę trwającą około godziny w jedną stronę. Z rynku wystarczy ruszyć czerwonym szlakiem turystycznym, który prowadzi wałami i wzdłuż urokliwego starorzecza Wisły. Cała trasa liczy około 2,5 do 3 kilometrów.
Dla osób przyjeżdżających samochodem dostępne są dwa punkty postojowe: bezpłatny parking na końcu ulicy Błonie w Sandomierzu lub parking w sąsiednim Kamieniu Łukawskim.
Na szczycie wzgórz czeka punkt widokowy, z którego rozpościera się panoramy na zakole Wisły oraz historyczną zabudowę Sandomierza. Wybierając się na trasę, warto pamiętać o wygodnym, pełnym obuwiu – wąskie, strome ścieżki i osypujące się spod stóp drobne łupki potrafią być mocno śliskie.
Co warto zobaczyć w samym Sandomierzu?
Sandomierz kryje w sobie wiele urokliwych zabytków i wyjątkowych atrakcji przyrodniczych:
- Rynek Starego Miasta – zabytkowe serce miasta z XIV-wiecznym ratuszem oraz pięknymi kamienicami, w tym znaną Kamienicą Oleśnickich.
- Ulica Opatowska – malowniczy deptak obfitujący w restauracje i kawiarnie, przy których warto przystanąć na obiad lub kawę.
- Podziemna Trasa Turystyczna – dawny podziemny labirynt korytarzy i piwnic, wykorzystywanych niegdyś przez kupców do przechowywania towarów.
- Wąwóz Królowej Jadwigi – imponujący, około półkilometrowy wąwóz lessowy, którego ściany w najwyższych miejscach dochodzą do 10 metrów wysokości.
- Kościół św. Jakuba – surowa, romańska świątynia będąca jednym z najcenniejszych zabytków sakralnych w mieście.
- Sandomierski Szlak Winiarski – lokalne winnice usytuowane na nasłonecznionych, lessowych zboczachwokół miasta.
- Muzeum serialu „Ojciec Mateusz” – atrakcja nawiązująca do popularnej produkcji telewizyjnej, której akcja rozgrywa się w Sandomierzu.