Mydłów. Mała wieś, wielka historia. Przez wieki stało tu aż pięć drewnianych kościołów

Kiedy wjeżdżam do Mydłowa w gminie Iwaniska (powiat opatowski, województwo świętokrzyskie), wzrok od razu przyciąga malownicze położenie tej miejscowości – wieś rozpościera się na łagodnym wzgórzu, opadającym w stronę okolicznych pól. Nad zabudowaniami wyraźnie góruje wysoka wieża kościelna, stanowiąca dominujący punkt całej okolicy. Patrząc na tę urokliwą miejscowość, trudno na pierwszy rzut oka przypuszczać, że staję w miejscu o tak niezwykłym dziedzictwie sakralnym i wielowiekowej historii.

Niezwykłe początki i tradycja sięgająca XII wieku

Śledząc dzieje Mydłowa, trafiamy na fascynujące przekazy historyczne. Według dawnej tradycji pierwszy drewniany kościół pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny istniał tu już w 1180 roku. Choć informację o XII-wiecznym pochodzeniu świątyni należy traktować jako przekazywaną z pokolenia na pokolenie tradycję, a nie bezdyskusyjny pewnik, to metryka tutejszej parafii i tak budzi ogromny szacunek. Oficjalne istnienie parafii w Mydłowie jest niepodważalnie potwierdzone w źródłach pisanych z 1326 roku, kiedy to miejscowość została odnotowana w dokumentach dotyczących opłat świętopietrza.

Pięć kościołów i niszczycielski żywioł

Dzieje tutejszego ośrodka duszpasterskiego to historia ciągłego odradzania się lokalnego dziedzictwa. Na przestrzeni stuleci w Mydłowie funkcjonowało kolejno aż pięć drewnianych kościołów. Dawna architektura drewniana była jednak niezwykle podatna na pożary. Jeden z tych dawnych kościołów spłonął doszczętnie 4 października 1649 roku, pozostawiając mieszkańców bez domu modlitwy.

Modrzewiowa świątynia Hieronima Lipowskiego

Parafia nie poddała się jednak przeciwnościom losu. W 1724 roku nową świątynię ufundował Hieronim Lipowski, skarbnik płocki oraz dziedzic Mydłowa. Ten piękny kościół wybudowano z drewna modrzewiowego, a w jego wnętrzu znajdował się między innymi ołtarz św. Mikołaja. Świątynia ta służyła parafianom przez ponad dwieście lat, stając się sercem lokalnego życia duchowego.

Murowana współczesność i pożegnanie z drewnem

Wraz z upływem czasu i rosnącymi potrzebami mieszkańców nadszedł moment na budowę nowej siedziby parafii. Obecny, reprezentacyjny murowany kościół pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP został wzniesiony staraniem mydłowskich parafian w latach 1977–1979. Ostatni z drewnianych kościołów Mydłowa, wzniesiony tuż po II wojnie światowej, rozebrano w 1992 roku. Dziś o bogatych dziejach tej świętokrzyskiej miejscowości przypomina zarówno okazała murowana świątynia, jak i pamięć o pięciu drewnianych kościołach, które przez wieki zdobiły tutejsze wzgórze

Jakie atrakcje zobaczyć w okolicach Mydłowa?

Oto przewodnik po najciekawszych zabytkach, szlakach turystycznych oraz miejscach rekreacyjnych w sąsiedztwie Mydłowa i w całym regionie:

Szlaki turystyczne i rowerowe

  • Niebieski szlak rowerowy do Opatowa – przechodzi bezpośrednio przez wieś Mydłów

  • Piesze szlaki turystyczne:Zielony szlak: prowadzi na trasie Chańcza – Pielaszów

  • Czerwony szlak: przebiega na trasie Gołoszyjce – Bidaczów Stary.

Zabytki i historia w gminie Iwaniska i sąsiedztwie

  • Zamek Krzyżtopór w Ujeździe – słynne ruiny zamkowe położone w sąsiednim Ujeździe w gminie Iwaniska
  • Park dworski w Plantach – XIX-wieczny park dworski wpisany do rejestru zabytków, z trzema alejami lipowymi i licznymi cennymi drzewami
  • Zespół Pałacowo-Parkowy we Włostowie – zabytkowy pałac z kompleksem parkowym w powiecie opatowskim
  • Klasztor Podominikański w Klimontowie – zabytkowy obiekt sakralny w sąsiednim Klimontowie
  • Ruiny zamku w Rytwianach – zabytkowe ruiny zamku w okolicy.

Rekreacja i wypoczynek nad wodą

  • Plaża nad Zalewem Nieskurzów (Nieskurzów Stary) – zbiornik oddany do użytku w 2012 roku, usytuowany około 15 km od Mydłowa, z plażą i kąpieliskiem
  • Zalew Chańcza / Jezioro Chańcza – zbiornik retencyjny o powierzchni 340 ha, powstały na Czarnej Staszowskiej (ok. 26 km od Mydłowa). Oferuje strzeżone kąpieliska, możliwość pływania kajakami, łódkami i rowerami wodnymi, a także warunki do windsurfingu i wędkarstwa.

Ważne ośrodki historyczne i miejsca pamięci

  • Opatów – miasto położone około 9 km od Mydłowa
  • Sandomierz – miasto oddalone o około 27 km od Mydłowa, słynące m.in. z Ratusza oraz XIV-wiecznej Furty Dominikańskiej (Ucha Igielnego)
  • Pomnik w Drygulcu – miejsce pamięci poświęcone żołnierzom 3. Pułku Piechoty.

Byłam w Mydłowie osobiście i gorąco polecam odwiedzenie tej malowniczej miejscowości w gminie Iwaniska. Stojąc na tutejszym wzgórzu, z którego rozpościera się widok na okoliczne pola i górującą nad wsią świątynię, trudno nie zachwycić się klimatem tego miejsca. Mydłów kryje w sobie niezwykle ciekawą i bogatą historię, a dzieje tutejszych drewnianych kościołów pokazują niezwykłą siłę oraz przywiązanie tutejszej społeczności do swojej tradycji i parafii. Jeśli szukacie Państwo spokoju oraz chcecie na własne oczy zobaczyć świętokrzyską wieś o tak wyjątkowym dziedzictwie, Mydłów będzie doskonałym celem podróży.

QUIZ. Jak dobrze znasz Ponidzie, miejsca i ciekawostki z nim związane? Sprawdź
Pytanie 1 z 10
W złoża jakiego minerału szczególnie obfituje Ponidzie?

źródła: Gmina Klimontów, Wikipedia, Diecezja Sandomierska.