Głosowanie internautów i zasady plebiscytu
Plebiscyt Cuda Polski jest coroczną inicjatywą magazynu National Geographic Traveler, której celem pozostaje promowanie lokalnej turystyki i zachęcanie do odkrywania mniej znanych miejsc poza utartymi szlakami. W edycji 2026 czytelnicy oddali łącznie ponad 220 tysięcy głosów na 48 nominowanych lokacji z całego kraju, wybierając po jednym zwycięzcy w każdym z 16 województw. Organizatorzy podkreślają, że zestawienie nagrodzonych miejsc służy jako inspiracja do podróżowania i wyznaczania nowych tras wycieczkowych. W Świętokrzyskiem o ten tytuł rywalizowały: rzeka Nida, Rezerwat Kadzielnia i Zamek w Ćmielowie.
Jestem zachwycony tegorocznymi zwycięzcami plebiscytu Cuda Polski 2026 „National Geographic Traveler”! Ta szesnastka świetnie pokazuje, jak różnorodny i pełen niespodzianek jest nasz kraj. Mamy tu niezwykłą przyrodę, fascynującą historię, wyjątkową architekturę – mówi Michał Cessanis, redaktor prowadzący „National Geographic Traveler” i ambasador plebiscytu Cuda Polski.
Rzeka Nida, Cudem Polski 2026
Zwycięzcą tegorocznej edycji National Geographic Cuda Polski 2026 - została rzeka Nida.
Dolina Nidy wyróżnia się na mapie hydrologicznej kraju specyficznym ukształtowaniem oraz wysokim stopniem zachowania naturalnego środowiska. Rzeka powstaje z połączenia Białej i Czarnej Nidy w miejscowości Żerniki koło Chęcin, po czym płynie na południe i uchodzi do Wisły w okolicach Nowego Korczyna. Nida liczy około 151 kilometrów długości wraz z Białą Nidą i charakteryzuje się łagodnym spadkiem koryta oraz piaszczystym dnem. Należy do najcieplejszych rzek w Polsce, a temperatura jej wody w okresie letnim osiąga nawet 27 stopni Celsjusza.
Niezwykłą osobliwością geologiczną regionu jest śródlądowa delta Nidy, uformowana pomiędzy Motkowicami a Skowronnem. W tym obszarze rzeka zwalnia swój bieg i dzieli się na liczne ramiona, tworząc skomplikowaną sieć rozlewisk, starorzeczy, podmokłych łąk oraz torfowisk. Podobne struktury deltaiczne w głębi lądu należą do rzadkości na terenie Europy.
Unikatowa przyroda i krajobraz Ponidzia
Malowniczy krajobraz doliny rzecznej stanowi cenny korytarz ekologiczny oraz ostoję rzadkich gatunków fauny i flory. Większość tego terenu objęto ochroną w ramach Nadnidziańskiego Parku Krajobrazowego oraz obszarów sieci Natura 2000. Dolina Nidy jest miejscem gniazdowania i odpoczynku dla ponad 150 gatunków ptaków, w tym wielu cennych gatunków wodno-błotnych. W czystych wodach rzeki występuje ponad 30 gatunków ryb, między innymi chronione piskorze, różanki oraz klenie.
Krajobraz otaczającego rzekę Ponidzia bywa porównywany do włoskiej Toskanii z uwagi na falujące wzgórza lessowe, mozaiki pól uprawnych i kręte zakola Nidy.
Spływy kajakowe i atrakcje w dolinie Nidy
Dolina Nidy stwarza dogodne warunki do aktywnego wypoczynku oraz bliskiego kontaktu z naturą. Szczególną popularnością cieszą się spływy kajakowe. Dzięki płytkiemu korytu i łagodnemu nurtowi tutejsze szlaki wodne są bezpieczne i przystępne zarówno dla początkujących, jak i doświadczonych kajakarzy. Do chętnie wybieranych tras należą odcinki rozpoczynające się w okolicach Morawicy, Wolicy, Tokarni czy Pińczowa.
Wzdłuż biegu rzeki usytuowane są zabytkowe miejscowości z bogatą historią, w tym Pińczów z architekturą sakralną oraz królewska Wiślica. Dodatkową atrakcję regionu stanowi Świętokrzyska Kolejka Dojazdowa, znana jako Ciuchcia Express Ponidzie, która prowadzi turystów malowniczą trasą wzdłuż doliny. Bliskie sąsiedztwo uzdrowiska Busko-Zdrój pozwala na wygodne połączenie wycieczek przyrodniczych z rekreacją zdrowotną. Zwycięstwo Nidy w plebiscycie Cuda Polski 2026 stanowi oficjalne docenienie wyjątkowości tego rejonu i zachętę do uwzględnienia doliny rzeki w planach urlopowych.
źródła: National Geographic