Stopnica to jedno z najpiękniejszych miast w Świętokrzyskiem. Wiele razy zmieniało nazwę
Stopnica to miasto w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim. Miejscowość położona jest na Garbie Pińczowskim, około 15 km na wschód od Buska-Zdroju. Znajduje się na granicy Ponidzia i regionu staszowsko-szydłowskiego. Stopnica leży na dawnym Szlaku Jagiellońskim.
Według legendy nazwa Stopnica wzięła się od śladów stóp pozostawionych przez grupę grasujących w rejonie rabusiów, którymi podążył król Władysław Łokietek z armią w celu ukrócenia ich zbójeckiej działalności. Jednak najbardziej prawdopodobną teorią pochodzenia nazwy jest ta, że wywodzi się ona od „Stob” od morfenów wodnych, dużej ilości cieków wodnych i mokradeł.
Nazwa miejscowości zmieniała się na przestrzeni lat aż 6 razy
- Stobyncza w XIII wieku
- Stobnicia w 1275 r.
- Stobnycza w 1360 r. i 1362 r
- Stobnicza w 1470 r. i 1545r.
- Stobnica w 1789 r
- Obecnie Stopnica
Zobacz Stopnicę na zdjęciach
Jak powstała Stopnica?
Początek Stopnicy nie jest pewny i prawdopodobnie wiąże się z przybyciem kanoników świeckich oraz fundacją kościoła przez ród Janinów w XI lub XII stuleciu. Miejscowość odgrywała w XII w. taką rolę, że biskup krakowski Baldwin w swojej tytulaturze zawierał status kanonika stopnickiego. Pod koniec tego samego wieku inny biskup krakowski używał także tytulatury związanej z tą osadą. Istnieje również teoria, iż ów miejscowość od założenia należała do zgromadzeń kościelnych.
Na terenie gminy Stopnica możemy zobaczyć bardzo ciekawe kapliczki i figury przydrożne. Najstarsza z figur jest poświęcona św. Janowi Nepomucenowi i wznosi się w pobliżu młyna na rzece Stopniczance, należącej pierwotnie do zespołu zamkowego, a obecnie do Jacka Chmielarskiego.
Stopnickie kapliczki
Na terenie gminy Stopnica znajdują się trzy okazałe kapliczki domkowe. Najstarsza spośród nich stoi przy ulicy Polnej, poza zabudową miasteczka. Posiada dwuspadowy dach kryty czerwoną dachówką.
Kapliczka została postawiona w 1794 roku, jako wyraz kultu Matki Pańskiej silnie ujawniającego się w Stopnicy zwłaszcza w okresie Wielkiego Postu.
Dwie pozostałe kapliczki domkowe można oglądać na przedmieściu Wolica. Są one podobne do siebie i noszą cechy neogotyku. Pierwsza z nich stoi w pobliżu lasu Wolickiego. Postawiona została w 1895 roku. Odnowiono ją w 1911 roku, o czym świadczy tablica umieszczona na fasadzie.
Druga kapliczka, podobna do opisanej wyżej znajduje się w centralnym punkcie Wolicy. Została zbudowana w 1906 roku. W kapliczce tej znajdują się dwie drewniane figurki: św. Anny Samotrzeciej i M.B. Niepokalanej.
Co można zobaczyć jeszcze w okolicach Stopnicy?
Atrakcje w samej Stopnicy
- Zamek w Stopnicy – ufundowany przez króla Kazimierza Wielkiego w XIV wieku. Choć w swojej historii był wielokrotnie niszczony (m.in. w czasie II wojny światowej), został starannie odbudowany i obecnie służy jako Gminne Centrum Kultury. To świetne miejsce, by poczuć królewską historię miasteczka.
- Kościół św. Apostołów Piotra i Pawła – gotycka fara z XIV wieku, również fundacji Kazimierza Wielkiego. Jest to tzw. kościół ekspiacyjny (pokutny), który król wystawił jako zadośćuczynienie za śmierć księdza Marcina Baryczki.
- Klasztor Sercanów (Nowicjat) – barokowy zespół klasztorny z XVII wieku. W jego murach spoczywa matka Jana Chryzostoma Paska, a według niektórych źródeł, również sam słynny pamiętnikarz.Kompleks Sportowo-Rekreacyjny – nowoczesny obiekt z basenem letnim, boiskami i placem zabaw, idealny na aktywny wypoczynek.
Ciekawe miejsca w najbliższej okolicy
- Pacanów (ok. 9 km) – miasto nierozerwalnie związane z Koziołkiem Matołkiem. Główną atrakcją jest Europejskie Centrum Bajki, które oferuje interaktywne wystawy i warsztaty dla dzieci i dorosłych.
- Solec-Zdrój (ok. 10 km) – uzdrowisko słynące z najsilniejszych na świecie wód siarczkowych. Warto odwiedzić Baseny Mineralne Solec-Zdrój, gdzie można skorzystać z kąpieli leczniczych i relaksujących.
- Szydłów (ok. 17 km) – nazywany „polskim Carcassonne” ze względu na zachowane średniowieczne mury obronne. Do zwiedzania są m.in. Zamek Królewski, Brama Krakowska oraz zabytkowa synagoga.
- Busko-Zdrój (ok. 16 km) – popularne uzdrowisko z pięknym Parkiem Zdrojowym, zabytkowym Sanatorium Marconi oraz nowoczesną tężnią solankową (jedną z największych w Polsce).
- Wiślica (ok. 21 km) – niezwykle ważne historycznie miejsce z Bazyliką Narodzenia NMP (fundacji Kazimierza Wielkiego), unikatową „Płytą Wiślicką” w podziemiach oraz Domem Długosza.
Okolice te są idealne na jednodniowe wycieczki samochodowe lub wyprawy rowerowe, łączące zwiedzanie zamków z wypoczynkiem w świętokrzyskich uzdrowiskach.
