Wygląda jak kadr z innej planety, a leży tuż pod Kielcami. Niezwykłe miejsce ukryte w lesie

Czerwone skały i tajemnice sprzed 200 milionów lat

Wzniesienie osiąga wysokość 365 m n.p.m. i wchodzi w skład malowniczego pasma Wzgórz Tumlińskich. Główną osobliwością góry są potężne odsłonięcia piaskowca tumlińskiego o charakterystycznym, czerwonawym zabarwieniu. Powstały one w erze mezozoicznej, w okresie dolnego triasu, co oznacza, że tutejsze skały mają ponad 200 milionów lat. Unikalna, rdzawoczerwona barwa piaskowca jest efektem obecności związków żelaza, które w procesie diagenezy spoiły ziarna kwarcu.

Przyglądając się pionowym ścianom, można łatwo zauważyć wyraźne, ukośne warstwowanie piaskowców. Dla geologów i pasjonatów przyrody jest to bezcenny ślad dawnego środowiska pustynnego i eolicznego. Odsłonięte struktury to nic innego jak skamieniałe fragmenty wielkich wydm, usypywanych przez wiatr w gorącym klimacie zwrotnikowym przed milionami lat

Od historycznego kamieniołomu do pomnika przyrody

Niezwykła ściana skalna na południowym zboczu Góry Ciosowej jest efektowną pozostałością po nieczynnym już wyrobisku. Pozyskiwanie trwałego czerwonego piaskowca miało w tym rejonie wielowiekową tradycję – kamień wykorzystywano m.in. do wyrobu elementów budowlanych, krawężników, rzeźb, a nawet żaren. W XX wieku bloki wycinano ręcznie za pomocą klinów i transportowano wagonikami. Ostatecznie eksploatację surowca w tym miejscu wstrzymano w 1977 roku.

Dziś dawny kamieniołom ma ogromną wartość przyrodniczą oraz dydaktyczną. Pozostawiona przez górników ściana skalna osiąga imponującą wysokość do 20 metrów oraz długość około 70 metrów. Z racji wyjątkowych walorów geologicznych obszar ten został objęty ochroną prawną jako pomnik przyrody nieożywionej. Stanowi także popularny rejon dla wspinaczy, którzy pokonują tutejsze rysy i okapy na własnej asekuracji.

Malownicza kraina na wyciągnięcie ręki

Trafienie na Górę Ciosową jest niezwykle proste, gdyż znajduje się ona blisko drogi krajowej nr 74 z Kielc w stronę Łodzi. Auto można wygodnie zostawić na szerokim poboczu we wsi Ciosowa, skąd pod samą ścianę skalną prowadzi stroma leśna ścieżka. Bezpośrednio obok górnej krawędzi kamieniołomu przebiega czerwony Główny Szlak Świętokrzyski im. Edmunda Massalskiego.

To doskonałe miejsce na weekendowy spacer lub rodzinną mikrowyprawę w otoczeniu pachnącego sosnowego lasu. Wizyta na Ciosowej pozwala z bliska dotknąć surowej architektury natury i przekonać się, jak niezwykłe tajemnice kryją w sobie Góry Świętokrzyskie.

Jakie trasy wspinaczkowe oferuje Góra Ciosowa?

Góra Ciosowa w rejonie Miedzianej Góry to jeden z najbardziej charakterystycznych i wymagających rejonów wspinaczkowych w województwie świętokrzyskim. Oferuje wspinaczkę w dolnotriasowym, czerwonym piaskowcu tumlińskim na pionowej ścianie dawnego wyrobiska o długości około 70 metrów i wysokości sięgającej 20 metrów.

Specyfika i zasady wspinania

• Asekuracja: Ze względu na to, że Góra Ciosowa jest pomnikiem przyrody nieożywionej, obowiązuje tu całkowity zakaz montowania stałych punktów asekuracyjnych (spitów czy ringów). Wspinaczka odbywa się wyłącznie na własnej asekuracji (TRAD) z użyciem kości i friendów lub „na wędkę” (TR).
• Wymagany sprzęt: Do założenia stanowiska do wędki na wierzchowinie potrzebne są długie pętle (ok. 5–10 m), kask (ze względu na pas kruszyzny w górnej części ściany) oraz zestaw kości i kości mechanicznych.
• Etyka i zasady: Zaleca się maksymalne ograniczenie używania magnezji oraz czyszczenie śladów miękkimi szczotkami. Bezwzględnie odradza się wspinanie bezpośrednio po deszczu, gdyż mokry piaskowiec staje się bardzo miękki i podatny na uszkodzenia.

Przegląd dróg wspinaczkowych i trudności

Trasy mają długość od 6 do 20 metrów, a wzniesienie oferuje różnorodne formacje – od płyt i zacięć, przez kominy i rysy, aż po mocno przewieszone okapy. Wybrane drogi ze względu na trudności:

1. Łatwiejsze propozycje i klasyki (trudności IV – V+)

• Płetwa (IV, TRAD)
• Zacięcie (IV / IV+, TRAD)
• Zejściowa (IV+, TRAD)
• Pierwsza krew (V, TRAD)
• Kant (V+, TRAD)

2. Średniozaawansowane (trudności VI – VI.2+)

• Kancik (VI, TRAD) oraz Zygzak (VI, TRAD)
• Droga do fifi (VI+, TRAD)
• Kominowa perystaltyka (VI+, TRAD)
• Za Ciosem (VI.1, Trawers)
• Krwawa pięść (VI.1+, TRAD)
• Okap (VI.2, TRAD)
• Małyszomania (VI.2, TRAD)
• Smalec z dżemem (VI.2+, TR)

3. Trudne i wyczynowe projekty (trudności VI.3 – VII.1)

• Gaża Grabaża (VI.3+, TRAD) – droga wiodąca przez okapik/dziób w lewej części kamieniołomu.
• Red Power (VI.3+, TRAD) – startująca z grotki linia wyprowadzająca przewieszonym kominem.
• Melancholia (VI.5, TRAD)
• Dzień świstaka (VI.5, TRAD)
• Rysa (VII.1 – VI.5, TRAD)

źródła: „Ciosowa” (strona WWW) – szczegółowy przewodnik wspinaczkowy po kamieniołomie na Ciosowej, Świętokrzyskie szlaki turystyczne, Wyprawomaniak.pl